Ηπατικός Έλεγχος
Ηπατολογική Παρακολούθηση
Αργυρόπουλος Θεόδωρος, Ιατρός, M.D., M.Sc., Ph.D.
Επιμελητής Α’ Γαστρεντερολόγος, Γ.Ν.Α. «Γ. Γεννηματάς»
Επιστημονικά Υπεύθυνος Γαστρεντερολογικού Περιστερίου Affidea
Τι είναι ο ηπατικός έλεγχος;
Ο ηπατικός έλεγχος είναι ένα σύνολο αιματολογικών και κλινικών εξετάσεων που αξιολογούν τη λειτουργία του ήπατος και των χοληφόρων οδών.
Πρόκειται για ένα πολύτιμο εργαλείο διάγνωσης που χρησιμοποιεί ο γαστρεντερολόγος για να ανιχνεύσει φλεγμονές, λιπώδη διήθηση, ιογενείς λοιμώξεις, χολοστατικά νοσήματα ή πρώιμες ενδείξεις ηπατικής ανεπάρκειας.
Το ήπαρ είναι ζωτικό όργανο με δεκάδες λειτουργίες — από την αποτοξίνωση του οργανισμού, τη ρύθμιση του μεταβολισμού, έως τη σύνθεση πρωτεϊνών και παραγόντων πήξης.
Οποιαδήποτε διαταραχή στη λειτουργία του μπορεί να επηρεάσει ολόκληρο τον οργανισμό.
Πότε χρειάζεται ηπατικός έλεγχος;
- Εμφάνιση ίκτερου (κιτρίνισμα δέρματος ή ματιών)
- Ανεξήγητη κόπωση ή απώλεια όρεξης
- Κοιλιακό άλγος ή αίσθημα πίεσης στο δεξί υποχόνδριο
- Αυξημένα ηπατικά ένζυμα σε προηγούμενη εξέταση
- Χρήση φαρμάκων ή αλκοόλ που επιβαρύνουν το ήπαρ
- Παχυσαρκία ή σακχαρώδης διαβήτης (πιθανότητα λιπώδους ήπατος)
- Ιστορικό ηπατίτιδας ή κληρονομικών ηπατικών παθήσεων
- Προληπτικός έλεγχος σε άτομα με οικογενειακό ιστορικό ηπατοπάθειας
Πώς πραγματοποιείται ο ηπατικός έλεγχος;
Η εξέταση είναι απλή και ανώδυνη.
Απαιτείται λήψη αίματος μετά από 6–8 ώρες νηστείας.
Σε ορισμένες περιπτώσεις, προτείνεται επιπλέον απεικονιστικός έλεγχος (υπέρηχος ήπατος ή μαγνητική χολαγγειογραφία) για πλήρη αξιολόγηση της μορφολογίας και λειτουργίας του ήπατος.
Κύριες Ομάδες Εξετάσεων
4.1 Ένζυμα Ηπατικής Λειτουργίας
Η αύξηση των ενζύμων αποτελεί ένδειξη κυτταρικής βλάβης ή χολόστασης:
| Εξέταση | Περιγραφή | Ερμηνεία |
|---|---|---|
| SGOT (AST) | Ενζυμικός δείκτης κυτταρικής καταστροφής | Αυξημένη σε ηπατίτιδα, κίρρωση, μυϊκή βλάβη |
| SGPT (ALT) | Ειδικότερος δείκτης ηπατικής βλάβης | Υψηλές τιμές → ενεργή φλεγμονή |
| ALP | Ενζυμικός δείκτης χολόστασης | Αυξημένη σε απόφραξη ή όγκους χοληφόρων |
| γ-GT | Συχνά αυξημένη σε χολόσταση ή αλκοολική ηπατοπάθεια | Δείκτης κατανάλωσης αλκοόλ |
| 5-NU | Εξειδικευμένο ένζυμο χοληφόρων | Χρησιμοποιείται για επιβεβαίωση χολόστασης |
4.2 Χολερυθρίνη
Η χολερυθρίνη είναι χρωστική που προέρχεται από τη διάσπαση των ερυθρών αιμοσφαιρίων.
Η αύξησή της προκαλεί ίκτερο και μπορεί να οφείλεται σε:
- Αιμόλυση (υπερβολική καταστροφή ερυθρών αιμοσφαιρίων)
- Ηπατική δυσλειτουργία (ανικανότητα επεξεργασίας)
- Απόφραξη χοληφόρων πόρων
Οι εξετάσεις που γίνονται είναι:
- Ολική χολερυθρίνη (Total Bilirubin)
- Άμεση (Direct)
- Έμμεση (Indirect)
4.3 Πρωτεΐνες και Λευκώματα
- Το ήπαρ παράγει σημαντικές πρωτεΐνες:
- Αλβουμίνη → κύρια πρωτεΐνη του πλάσματος. Χαμηλές τιμές υποδηλώνουν χρόνια ηπατική νόσο ή υποθρεψία.
- Ολικά λευκώματα → αξιολογούν τη συνολική παραγωγική ικανότητα του ήπατος.
4.4 Πρόσθετες Εξετάσεις
- Ανάλογα με το προφίλ του ασθενούς:
- Έλεγχος ιογενών ηπατίτιδων (HBsAg, Anti-HCV)
- Χρόνος προθρομβίνης (PT) για έλεγχο πήξης
- Αλφα-εμβρυϊκή σφαιρίνη (AFP) – δείκτης ηπατοκυτταρικού καρκινώματος
- Σίδηρος και φερριτίνη για πιθανή αιμοχρωμάτωση
- Αμμωνία σε υποψία ηπατικής εγκεφαλοπάθειας
- Υπέρηχος ήπατος / ελαστογραφία για εκτίμηση ίνωσης
- Συχνές Αιτίες Ηπατικής Δυσλειτουργίας
Ιογενής Ηπατίτιδα (A, B, C, E)
Λιπώδες ήπαρ (NAFLD, NASH)
Κίρρωση
Φαρμακευτική ηπατοπάθεια
Αυτοάνοσες ηπατίτιδες
Αλκοολική ηπατοπάθεια
Απόφραξη χοληφόρων (χολολιθίαση, στένωση)
Όγκοι ή μεταστάσεις ήπατος
- Πότε χρειάζεται επεμβατικός έλεγχος
Σε περιπτώσεις όπου οι αιματολογικές ή απεικονιστικές εξετάσεις δείχνουν απόφραξη ή ύποπτη βλάβη, ο Δρ. Αργυρόπουλος μπορεί να συστήσει:
- ERCP για διαγνωστική και θεραπευτική απεικόνιση των χοληφόρων
- SpyGlass™ για άμεση χολαγγειοσκόπηση και στοχευμένες βιοψίες
- EUS (Ενδοσκοπικός Υπέρηχος) για ακριβή εκτίμηση βλαβών ή όγκων
Όλες οι πράξεις πραγματοποιούνται σε εξειδικευμένο περιβάλλον με αναισθησιολογική κάλυψη και σύγχρονο εξοπλισμό.
Ολιστική Προσέγγιση
Δρ. Αργυρόπουλου Θεόδωρου
Ο Δρ. Αργυρόπουλος Θεόδωρος αναλύει συνδυαστικά τα αποτελέσματα, αξιολογώντας:
• την αναλογία AST/ALT,
• την ύπαρξη χολόστασης,
• και τη συσχέτιση με απεικονιστικά ευρήματα.
Η ολοκληρωμένη ερμηνεία οδηγεί σε ακριβή διάγνωση και αποτρέπει περιττές παρεμβάσεις.
Η προσέγγιση του ιατρού συνδυάζει: επιστημονική τεκμηρίωση, εξατομικευμένη παρακολούθηση, και καθοδήγηση για διατροφικές & φαρμακευτικές παρεμβάσεις.
Στόχος είναι η προστασία του ήπατος και η πρόληψη χρόνιας βλάβης, μέσα από ολοκληρωμένη φροντίδα και συνεχή ενημέρωση του ασθενούς.
Εάν έχετε αυξημένες τιμές στις ηπατικές εξετάσεις, συμπτώματα χολόστασης ή χρειάζεστε πλήρη έλεγχο ήπατος,
επικοινωνήστε για εξειδικευμένη εκτίμηση από τον
Αργυρόπουλο Θεόδωρο, Ιατρό, M.D., M.Sc., Ph.D.